Oeganda

Tugende 2

Met 250.000 euro kan nieuwe partner Tugende tot 250 nieuwe klanten voorzien van een 'lease-to-own-pakket' (inclusief verzekering, veiligheidsuitrusting, vergunning). In plaats van een lening krijgen klanten direct het product geleverd: een boda boda (motortaxi), landbouwmachines of apparatuur voor in de winkel.

  • Directe investering
  • 25 nieuwe banen
  • 1250 mensen bereikt
Leningnemer

€250.000

Leenbedrag

24 maanden

Looptijd

5,50%

Rente op jaarbasis

EUR

Valuta

6 maanden

Terugbetaaltermijnen
63%
Nog €90.700 nodig, 49 dagen te gaan
+ 412 mede-investeerders

LET OP: hoog risico product - directe lening aan een bedrijf dat lease-to-own contracten verstrekt aan ondernemers. 

Lening (geen obligatie)

Het betreft in het geval van deze uitgevende instelling geen obligaties die worden verkregen, maar een lening. Alhoewel leningen en obligaties beide financiële instrumenten zijn die een schuld weergeven aan de kredietnemer, is er een aantal juridische verschillen, namelijk:

  • Een lening overeenkomst wordt door beide partijen getekend (namelijk door de kredietnemer en de kredietverstrekker)
  • Een lening overeenkomst bevat daarom verplichtingen voor zowel de kredietnemer als de kredietverstrekker
  • De contractvoorwaarden van een lening zijn uitgebreider dan de contractvoorwaarden van een obligatie
  • Een lening overeenkomst kan niet worden verhandeld

 

Onlangs bezochten wij Tugende in Oeganda. Lees hier meer over het bezoek en hun activiteiten.

 

Documenten

Informatiedocument uitgevende instelling

Informatienota uitgevende instelling (voor Belgische investeerders)

Aangepaste algemene voorwaarden

Leningovereenkomst (in plaats van de gebruikelijke obligatievoorwaarden)

 

Over de uitgevende instelling

Algemene informatie:

Uitgevende instelling:                      Tugende Limited
Land:                                                  Oeganda
Hoofdkantoor:                                   Plot 57, Ntinda II Road, Naguru, Kampala      
Website:                                            https://gotugende.com
Opgericht:                                         2010
Aantal werknemers:                         750

 

Projectvoorwaarden

Valuta:                                               EUR
Bedrag:                                             250.000
Looptijd:                                            24 maanden, half-jaarlijkse aflossingen                 
Rente:                                                5,5% per jaar

 

Samenvatting

Tugende is een sociale onderneming met winstoogmerk, formeel opgericht in 2012 in Oeganda. Ze gebruiken activafinanciering, technologie en een klantgericht model om ondernemers in de informele sector te helpen hun economische positie significant te verbeteren. De 750 medewerkers zijn actief in Oeganda en Kenia en hebben sinds de oprichting meer dan 30.000 klanten bediend.

Tugende dicht de kredietkloof voor kleine bedrijven in Afrika door ondernemers in staat te stellen: 1) inkomstengenererende activa te bezitten, 2) een verifieerbaar digitaal kredietprofiel op te bouwen bij Tugende op basis van echte inkomsten, en 3) toekomstige groeimogelijkheden te bewerkstelligen via het Tugende platform.

Beginnend met een lease-to-own concept voor motortaxi's in Oeganda en Kenia, heeft Tugende reeds heel veel klanten geholpen op hun weg naar eigenaarschap en hogere inkomsten. Naast het laten groeien van de kernproducten, breidt Tugende uit naar nieuwe geografische gebieden en productlijnen, waaronder bootmotoren voor vissers en koelinstallaties voor winkels.

 

Gebruik van de opbrengst/doel van de lening

Tugende heeft 25 vestigingen in Oeganda, waarvan de meeste op het platteland. Vanwege de grote behoefte aan krediet voor kleine bedrijven en de sterke reputatie van Tugende, is er in elk filiaal veel vraag door mond-tot-mondreclame. Met 250.000 euro kan nieuwe partner Tugende tot 250 nieuwe klanten voorzien van een zogenaamd lease-to-own-pakket (inclusief levens- en ziektekostenverzekering, hoogwaardige veiligheidsuitrusting, overheidsvergunningen). In plaats van een lening krijgen klanten het product direct: een boda boda, landbouwmachines of apparatuur voor in de winkels. Elke EUR 1.000 helpt een zelfstandige ondernemer op weg naar werkstabiliteit, een hoger besteedbaar inkomen en een verifieerbare kredietgeschiedenis die ze kunnen gebruiken om te blijven groeien.

De standaard looptijd van de financiering van Tugende is 24 maanden. Klanten betalen ongeveer 10% als eerste termijn en betalen vervolgens dagelijks tot wekelijks via digitale kanalen. Tugende's hands-on filiaalteams en digitaal verbeterde ondersteuning zorgen ervoor dat klanten vooruitgang boeken en ook echt worden geholpen bij vragen. Verdere ondersteuning wordt geboden door de meegeleverde medische, vermogens- en levensverzekeringen en veiligheidsuitrusting. Succesvolle Tugende-klanten laten hun bedrijf verder groeien en creëren gemiddeld 2,5 nieuwe banen in hun gemeenschap.

 

Missie

De missie van Tugende is om mensen te helpen zichzelf te helpen. Het bedrijf begon met het helpen van 'boda boda'-chauffeurs in Oeganda om hun eigen motorfiets te bezitten in plaats van voor onbepaalde tijd te huren bij een informele (en heel dure) verhuurder. Eigendom verhoogt de stabiliteit van het werk en verhoogt het dagelijkse inkomen voor de gemiddelde bestuurder van $ 5 per dag tot $ 10 per dag. 

 

Impact

Belangrijkste impactstatistieken tot nu toe:

  • 20.000+ leases voltooid
  • 26.000+ actieve klanten
  • 245,000+ levens verbeterd

Sinds de oprichting heeft Tugende meer dan 30.000 klanten gefinancierd met een verliespercentage van minder dan 1% en meer dan 20.000 klanten die al volledig eigenaar zijn van hun activa. Eigendom verhoogt de stabiliteit van het werk en verhoogt het dagelijkse inkomen voor de gemiddelde bestuurder van $ 5 per dag tot $ 10 per dag.

Trainingen op het gebied van verkeersveiligheid, financieel management en klantenservice maken ook deel uit van het aanvraagproces van Tugende. Dit betekent dat de positieve impact begint op dag 1 van een Tugende-lease dankzij de werkstabiliteit van het werken met een formele, vriendelijke financiële partner en het hebben van betere veiligheidsuitrusting zoals een helm van hoge kwaliteit.

Volgens klantonderzoeken creëren de succesvolle klanten van Tugende gemiddeld 2,5 nieuwe banen en is de gemiddelde grootte van het huishouden 5 personen. Dit betekent dat het totale aantal mensen dat baat heeft bij Tugende's financiering en ondersteuning nu meer dan 250.000 mensen is.

Tugende is erkend voor haar sociale impact door talrijke prijzen en toonaangevende impactinvesteerders, waaronder Partech, Mobility 54, Global Partnerships, Blue Earth Capital, Yunus Social Business, Oikocredit, Symbiotics, Echoing Green en meer.

 

COVID-19-update

Toen de Covid-19-pandemie in maart 2020 Oeganda trof, wisten we dat onze klanten moeite hadden om voor hun gezin te zorgen tijdens de lockdown door de overheid. Tugende kwam zijn belofte na om in de beste en slechtste tijden bij klanten te zijn. Dus ondanks dat Tugende met haar eigen economische uitdagingen werd geconfronteerd, bood het een subsidie ​​van EUR 6  aan het 23.000+ klantenbestand. Tugende bood alle klanten uitstel van betaling aan en verstrekte een moratorium van vier maanden. Tugende ontsloeg geen van de 750 medewerkers ten tijde van de wereldwijde pandemie. Toen de lockdown in augustus 2020 werd opgeheven, begon Tugende aan het herstel. Met de succesvolle Series A ronde in Q1 2021 werd nieuw groeikapitaal ingezet en trok ook de organische groei aan. Helaas heeft een tweede covid-golf geleid tot een nieuwe lockdown in Oeganda vanaf medio juni 2021. Dit heeft gevolgen gehad voor het aantrekken van nieuw vreemd vermogen voor Tugende, waarbij fondsenwervingsprocessen zijn vertraagd (maar niet geannuleerd) in het licht van mogelijke herhaalde lockdowns.

Herhaalde Covid-19-lockdowns hebben een economische schok veroorzaakt voor bedrijven in de informele sector waar Tugende actief is. Hoewel we met klanten hebben samengewerkt om hen op het pad te houden om hun leningen waar mogelijk af te lossen, kregen we niet dezelfde mate van flexibiliteit van onze kredietverstrekkers en is Tugende toch doorgegaan met het op tijd aflossen van haar schulden. Onze leningen zijn door activa gedekt en betalingsplannen zijn ontworpen rond de inkomsten die worden gegenereerd uit de activa die we financieren. Het vermogen van Tugende om bestaande leningen voort te zetten, door te gaan met uitbetalingen aan doorgelichte klanten en bestaande klanten flexibiliteit te geven zodat ze kunnen herstellen, is van cruciaal belang voor toekomstig succes als de pandemie voorbij is. 

 

Het management team

Michael Wilkerson, oprichter en CEO, heeft een BA in politieke wetenschappen met onderscheidingen van Stanford University (VS) en een MPhil in politiek van de universiteit van Oxford. Hij begon zijn carrière als journalist in Oeganda in 2006 en werkt sinds 2012 fulltime voor Tugende, waarbij hij talloze subsidies binnenhaalde en meer dan 35 miljoen dollar aan kapitaal aantrok.

Paul Chaggar, Chief Commercial Officer (CCO), heeft een MBA van de University of Warwick en een Bachelor of Engineering & Commerce (Joint Honours) in Manufacturing Engineering and Business Studies van de University of Birmingham. Paul heeft een schat aan ervaring in zowel de automobiel- als de landbouwsector en leidt momenteel de afdelingen strategie, productontwikkeling en marketing & PR bij Tugende.

Sylvia Kushemererwa - Head of Human Resources heeft een bachelor in onderwijs en een master in HR-management van Makerere University. Ze heeft meer dan 15 jaar ervaring in personeelsadministratie.

Patrick Asiimwe - Head of IT Systems and Innovation is een Cisco Certified Networking Associate en heeft een B.Sc. in computerwetenschappen cum laude van Makerere University. Patrick is een specialist op het gebied van managementinformatiesystemen met meer dan 10 jaar ervaring in alle fasen van de ontwikkeling van informatiesystemen.

Marisa Fee, Chief Operations Officer (COO), heeft een Bachelors met Honours in Management van de Pennsylvania State University en een MBA in Strategie en Global Business van de New York University. Ze heeft 15 jaar expertise op het gebied van operations management en is van cruciaal belang geweest voor de opschaling van Tugende.

Daniel Ekpe - Hoofd Bedrijfsfinanciering. Daniel heeft een MBA van INSEAD en een BA in Franse en Spaanse literatuur van de Universiteit van Cambridge. Tijdens zijn 8+ jaar in de kapitaalsector heeft hij deals gesloten in Afrika, Europa en het Midden-Oosten.

 

Hoogtepunten of onderscheidingen

  • 2012 Unreasonable Fellow
  • 2014 Echoing Green Global Fellow
  • 2015 MIT Zambezi-prijs voor de top 3 van Inclusive Finance Companies in Afrika
  • 2016 GSBI-fellow
  • Talrijke media - Guardian, BBC, Economist, Reuters, How We Made It in Africa,
  • USD 19M+ activa overgedragen aan nieuwe eigenaren
BedrijfsnaamTugende
DirecteurMichael Wilkerson
Opgericht2010-10-26
LocatieKampala
SectorGroothandel / Retail
Omzet€7.000.000
Werknemers750

De impact van dit project

  • Met deze investering worden 25 banen gecreëerd
  • Met deze lening worden 1250 mensen bereikt

Over de investering

TypeDirecte investering
LeningnemerTugende
Leenbedrag€250.000
Rente op jaarbasis5,50%
Looptijd24 maanden
TerugbetaaltermijnenHalfjaarlijks
ValutaEUR
Algemene voorwaardenBekijk
ObligatievoorwaardenDownload
Informatiedocument uitgevende instellingDownload

Over de risico's

Wat zijn de risico's als ik geld investeer?

De risico's zijn afhankelijk van de investering en het project.

Investeren via lokale partners

In eerste instantie dekken onze lokale partners het risico op wanbetaling en valutaschommelingen af. Deze partners houden daar financiële reserves voor aan en ook kan het eigen vermogen eventueel worden aangesproken. Uitleners lopen derhalve niet zozeer risico op ondernemers, maar op lokale partners. Een lokale partner zou in het ergste geval failliet kunnen gaan, bijvoorbeeld door kredietrisico (lokale partner selecteert veel ondernemingen met een slechte kredietwaardigheid), valutarisico (zeer grote schommelingen in de koers die tot ernstige financiële gevolgen kan leiden bij de lokale partner), frauderisico (een of meer personeelsleden bij de lokale partner kunnen fraude plegen), operationele risico's (indien management langdurig niet in staat is winsten te genereren of in ieder geval break-even te draaien), politieke en regelgevingsrisico's (veranderingen in politiek klimaat of regelgeving kunnen leiden tot een omgeving waarin het bijvoorbeeld niet mogelijk is voor buitenlandse investeerders hun geld terug te halen) en natuurrampen en epidemieën (waardoor veel ondernemingen op hetzelfde moment in betalingsproblemen komen).

Direct investeren

Als je direct uitleent aan een bedrijf, worden de risico's op wanbetaling niet afgedekt. Het risico is bij dergelijke investeringen hoger (vergeleken met investeren via lokale partners), daarom ontvang je ook een hogere rente. Op de projectpagina van directe investeringen is altijd alle informatie te vinden op basis waarvan je een inschatting kunt maken van de risico's.

Lendahand

Naast de hierboven beschreven risico's kunnen er ook operationele risico's bij Lendahand optreden: het zou kunnen gebeuren dat Lendahand geen nieuwe aandeelhouders meer kan vinden om alles te financieren en derhalve met haar activiteiten moet stoppen. Lendahand zal in dat geval uitstaande leningen zo goed mogelijk afhandelen, maar de slagkracht om wanbetaling van een lokale partner juridisch aan te pakken is dan een stuk minder groot. 

Wat doet Lendahand om de risico's te minimaliseren?

Lendahand hanteert zeer strenge eisen waar een financiële instelling in het betreffende land aan moet voldoen om een lokale partner te worden.

Het uitgangspunt is dat elke lokale partner onze sociale missie onderschrijft en samen met ons probeert zo goedkoop mogelijke leningen aan te bieden. Zodat ondernemers toegang hebben tot betaalbare financiering en hun bedrijf kunnen laten groeien. Verder dient een lokale partner een 'track record' te hebben: een bewezen staat van dienst als het gaat om kredietverstrekking aan MKBs. Dat betekent o.a. een gezonde leningenportefeuille en voldoende buffers en aandelenkapitaal om onverwachte tegenvallers op te vangen. Daarnaast kijken we hoe de partner is georganiseerd en hoe robuust de verschillende (interne) procedures zijn. Tenslotte, de leningen die een lokale partner via Lendahand ontvangt, moeten in verhouding staan tot de totale balans van die partner. Gezond evenwicht tussen invloed uit kunnen oefenen enerzijds en niet te afhankelijk zijn anderzijds, is cruciaal. Mocht je meer informatie willen over de financiele indicatoren die we hanteren, neem dan contact met ons op via info@lendahand.com.

Wanneer het valutarisico bij een lokale partner te hoog dreigt te worden, zal Lendahand de lokale partner dringend verzoeken om deze risico's af te dekken. In sommige gevallen is de lokale partner contractueel verplicht hieraan te voldoen.

Bekijk lokale partners

Het is ook mogelijk direct te investeren in bedrijven, dus zonder tussenkomst van een lokale partner. Ook bij directe investeringen stelt Lendahand zeer strenge eisen aan de betreffende ondernemer. Lendahand voert te allen tijde zelf een boekenonderzoek uit bij een aanvraag voor een directe lening.

Om daarnaast meer inzicht te geven in een directe investering, schakelen we onafhankelijke partijen in die een beknopte analyse uitvoeren. De resultaten hiervan kun je downloaden op de betreffende project pagina. De analyse geeft echter geen volledig beeld en dient vooral als een datapunt voor je eigen beoordeling en conclusie. Let dus op dat deze analyse geen beleggingsadvies betreft.

Geeft Lendahand garantie over het uitgeleende geld?

Doorgaans niet. Indien je via een lokale partner investeert, draagt deze partner zorg voor de terugbetaling, ook als (sommige) ondernemers niet in staat zijn aan hun terugbetaalverplichting te voldoen. Als de lokale partner om wat voor reden dan ook niet in staat is het geld terug te betalen, bestaat de kans dat je (een deel van) het geld kwijt bent. Om deze reden selecteert Lendahand uitsluitend financieel gezonde lokale partners die aan strenge criteria voldoen.

Ook bij directe investeringen wordt in de meeste gevallen geen garantie gegeven. Valuta koersschommelingen worden afgedekt, maar een eventueel faillissement van de ondernemer zelf niet.

In sommige gevallen - en uitsluitend op directe investeringen in Afrika - wordt echter wel een garantie verstrekt van maximaal 50%. Deze garantie wordt afgegeven door Sida, een onderdeel van de Zweedse overheid. Bij projecten waarop een garantie wordt verstrekt, staat dat expliciet en duidelijk aangegeven.

Heeft Lendahand een AFM-vergunning en/of ontheffing?

Ja. De AFM heeft Lendahand (Hands-on BV) een vergunning verleend als Beleggingsonderneming zoals bedoeld in artikel 2:96 Wft. Het plaatsen van orders op de Lendahand website is daarmee een door de AFM gereguleerde activiteit. Ook voldoet Lendahand aan de door De Nederlandsche Bank (DNB) gestelde kapitaalseis.

Daarnaast heeft de AFM aan Lendahand op grond van artikel 4:3, vierde lid Wft een ontheffing verleend voor het bemiddelen in opvorderbare gelden.

Hoe veilig zijn mijn gegevens?

Wij houden ons aan strenge veiligheidseisen als het gaat om jouw persoons- en betalingsgegevens. Alle gevoelige data verstuur je via een versleutelde verbinding (https).

Data wordt vervolgens encrypted opgeslagen in een afgeschermde faciliteit die door AWS wordt aangeboden (S3). AWS is wereldwijd de grootste aanbieder van hosting en S3 is wereldwijd de grootste dienst voor het opslaan van bestanden. Klantdata is alleen toegankelijk via persoonsgebonden accounts, met beveiligde verbinding en multi-factor authenticatie.

Meer informatie vind je in ons Privacybeleid.

Wat gebeurt er als de waarde van de lokale munteenheid daalt?

Het risico voor veranderingen in de wisselkoers (EUR-lokale valuta) ligt bij de lokale partners/leningnemers. Als je investeert in euro's, ontvang je ook weer euro's terug.

Werkt Lendahand met een Stichting Derdengelden?

Lendahand werkt samen met Intersolve EGI: een Nederlandse financiële instelling die is gespecialiseerd in het aanbieden van diensten op het gebied van afwikkeling van betalingsverkeer en elektronisch geld. Om deze financiële dienstverlening te mogen aanbieden, moet Intersolve EGI voldoen aan de geldende financiële wet-en regelgeving, staat daarom onder toezicht van De Nederlandsche Bank (DNB) en de Autoriteit Financiële Markten (AFM) en beschikt over een vergunning als Elektronische geldinstelling (en daarmee tevens de vergunning als Betaalinstelling). Het geld dat jij investeert in een project komt tot het moment dat het project is volgestort, op een afgeschermde en beveiligde bankrekening te staan. Intersolve heeft op geen enkele wijze toegang tot deze gelden. Zodra het betreffende project is volgestort, wordt het geld overgemaakt naar de leningnemer in kwestie. 

Wat gebeurt er als Lendahand failliet gaat / wat is de exit-strategie?

De door jou verkregen obligaties kwalificeren als Wge-conform bewaarde financiële instrumenten die afgescheiden zijn van het vermogen van Lendahand en worden als zodanig beschermd. De betreffende obligaties vallen derhalve altijd buiten een eventueel faillissement van Hands-on BV (die de merknaam Lendahand voert).

Op het moment dat Hands-On BV failliet gaat, zullen er per direct geen transacties meer mogelijk zijn tussen de Lendahand website en Intersolve EGI die de transacties afhandelt. Intersolve zal vervolgens het geld dat op jouw persoonlijke wallet staat, overmaken naar jouw bankrekening (LET OP: het betreft hier dus niet het geld dat naar de Uitgevende Instellingen is overgemaakt op het moment dat het betreffende project waaraan je hebt uitgeleend volledig is gefinancierd). Daarna zal Intersolve in samenspraak met een curator alle terugbetalingen afhandelen tussen Uitgevende Instellingen en investeerders, totdat de laatste terugbetaling van het laatste project heeft plaatsgevonden.

Daarnaast maakt Lendahand onderdeel uit van het beleggerscompensatiestelsel (BCS). Deze regeling heeft tot doel om personen en kleine ondernemingen die, op grond van een beleggingsdienst, geld en/of financiële instrumenten (bijvoorbeeld effecten of opties) hebben toevertrouwd aan een vergunninghoudende bank, beleggingsonderneming of financiële instelling, te compenseren indien de betreffende financiële onderneming niet in staat is om te voldoen aan haar verplichtingen die voortvloeien uit vorderingen die verband houden met die beleggingsdienst (met name als de door investeerders verkregen obligaties niet correct worden bijgehouden door Hands-On BV in het Wge depot). Het BCS garandeert een bedrag van maximaal 20.000 euro per persoon per instelling. Zie ook www.toezicht.dnb.nl/2/50-202210

Waarom gaat mijn geld via Intersolve EGI?

In het kader van de AFM-vergunning 'Beleggingsonderneming' is het vereist dat operationele activiteiten uitgevoerd door Lendahand (het onderhouden van de website, het contracteren van lokale partners, juridische vraagstukken etc) strikt gescheiden zijn van financiële transacties (betalingen die verricht worden via de website). Intersolve EGI verzorgt de afhandeling van het betaalverkeer. Uiteraard biedt deze samenwerking meer zekerheid voor jou, aangezien jouw geld na betaling direct op een afgeschermde bankrekening komt te staan.

Wat gebeurt er als een lokale partner failliet gaat?

Mocht een lokale partner om wat voor reden dan ook failliet gaan, dan is de kans reëel dat je (een deel van) de door jou verstrekte lening(en) niet terugkrijgt. Uiteraard zal Lendahand proberen uitstaande gelden terug te halen, maar de slaagkans zal in dergelijke situaties beperkt zijn. Voor de investeerders zijn er in geval van default van een lokale partner geen mogelijkheden direct actie te ondernemen tegen deze financiële instelling. Aangezien alle lokale partners juridisch gezien strikt gescheiden zijn van elkaar, is het derhalve altijd raadzaam leningen te spreiden over verschillende lokale partners.

Over Tugende

Totale bezittingen€29.800.000
Omzet€7.000.000
Eigen Vermogen / Totaal vermogen31,00%
Liquiditeit228,00%

Wij lenen al uit aan Tugende 2

Steven Jan te Winkel
Marlies Witteveen
Marc Sierink
Jan van Munster
Remy Jacobs
+ nog
412
investeerders